Na uwag\u0119 zas\u0142uguje przede wszystkim uchwalony w 1997 r. Protok\u00f3\u0142 do Traktatu Amsterdamskiego (Amsterdam Protocol Oct. 1997), w kt\u00f3rym Unia przyzwala na mo\u017cliwo\u015b\u0107 korzystania przez nadawc\u00f3w publicznych z dw\u00f3ch \u017ar\u00f3de\u0142 zasilania finansowego: op\u0142at abonamentowych i reklamy. Istotne znaczenie mia\u0142 r\u00f3wnie\u017c Komunikat Komisji Europejskiej (2001\/C 320\/04) nt. stosowania przepis\u00f3w w sprawie pomocy pa\u0144stwa dla radiofonii i telewizji publicznej. Dokument ten potwierdzi\u0142 znaczenie gospodarcze oraz kulturowe i spo\u0142eczne nadawc\u00f3w publicznych, dopu\u015bci\u0142 szerokie okre\u015blenie zada\u0144 tych nadawc\u00f3w, wskaza\u0142, \u017ce nadawca publiczny mo\u017ce nadawa\u0107 szerok\u0105 gam\u0119 audycji, tak\u017ce tych, kt\u00f3re zapewniaj\u0105 mu du\u017ce audytorium. Dokument stwierdza r\u00f3wnie\u017c, \u017ce pa\u0144stwa cz\u0142onkowskie maj\u0105 swobod\u0119 wyboru metod finansowania nadawc\u00f3w publicznych (wy\u0142\u0105cznie z abonamentu lub z kilku \u017ar\u00f3de\u0142, w tym reklamy), przy czym finansowanie z r\u00f3\u017cnych \u017ar\u00f3de\u0142 wymaga prowadzenia odr\u0119bnej ksi\u0119gowo\u015bci. W Komunikacie finansowanie nadawc\u00f3w publicznych rozpatruje si\u0119 jako wyj\u0105tek od regu\u0142 konkurencji w stosunku do rekompensowania koszt\u00f3w \u015bwiadczenia us\u0142ug w tzw. og\u00f3lnym interesie gospodarczym. W wi\u0119kszo\u015bci pa\u0144stw „starej” UE istnieje mieszany system finansowania publicznej radiofonii i telewizji – z abonamentu i reklamy (z ewentualnym udzia\u0142em finansowania bud\u017cetowego); do mniejszo\u015bci za\u015b nale\u017c\u0105 kraje, w kt\u00f3rych nadawcy publiczni w og\u00f3le nie otrzymuj\u0105 \u015brodk\u00f3w z abonamentu. O ile wi\u0119c nie mo\u017cna m\u00f3wi\u0107 w krajach UE o powszechnym, obowi\u0105zuj\u0105cym standardzie w zakresie finansowania medi\u00f3w publicznych, o tyle rozwi\u0105zaniem najcz\u0119\u015bciej przyjmowanym przez kraje cz\u0142onkowskie (na podstawie ich autonomicznej decyzji) – jest istnienie op\u0142at abonamentowych jako istotnego elementu finansowania medi\u00f3w publicznych. <\/p>\n
Op\u0142aty abonamentowe rozumiane s\u0105 jako szczeg\u00f3lne op\u0142aty wnoszone na rzecz nadawc\u00f3w publicznych za u\u017cywanie radioodbiornik\u00f3w i telewizor\u00f3w. Zobowi\u0105zanie gospodarstw domowych do wnoszenia op\u0142at jest niezale\u017cne od faktu, czy w danym gospodarstwie odbiera si\u0119, czy te\u017c nie odbiera program\u00f3w radiofonii i telewizji publicznej. Wyr\u00f3\u017cnia to abonament od np. op\u0142at subskrypcyjnych za korzystanie z p\u0142atnej telewizji komercyjnej. Op\u0142aty abonamentowe s\u0105 tradycyjnie g\u0142\u00f3wnym \u017ar\u00f3d\u0142em finansowania nadawc\u00f3w publicznych w wielu krajach europejskich z wyj\u0105tkiem Hiszpanii, Holandii, Litwy, Portugalii (tylko telewizja) i Belgii. W Holandii parlament zdecydowa\u0142, by zast\u0105pi\u0107 abonament specjaln\u0105 op\u0142at\u0105 uzupe\u0142niaj\u0105c\u0105 podatek od dochodu, ale w rezultacie ci\u0119\u017car utrzymywania publicznego radia i telewizji ponosi 9,7 mln podatnik\u00f3w. W Finlandii publiczna radiofonia i telewizja przychody z op\u0142at abonamentowych uzupe\u0142nia odpisami od przychod\u00f3w stacji komercyjnych w ramach Funduszu Pa\u0144stwowego zarz\u0105dzanego przez tamtejszy urz\u0105d regulacyjny FICORA. W kilku krajach system abonamentowy wyklucza emisj\u0119 reklam np. w Wlk. Brytanii, Finlandii, Szwecji czy Norwegii. \u015arodki uzyskiwane z op\u0142at abonamentowych na og\u00f3\u0142 wystarczaj\u0105 na utrzymanie publicznej organizacji nadawczej. Tam gdzie nie wystarczaj\u0105, uzupe\u0142niane s\u0105 przez bud\u017cet pa\u0144stwa (Szwecja, Norwegia) lub przychodami ze sprzeda\u017cy czasu reklamowego (Polska, Dania, Austria). Wysoko\u015b\u0107 op\u0142at abonamentowych ustalana jest zgodnie z obowi\u0105zuj\u0105cym prawem, najcz\u0119\u015bciej przez parlament, niekiedy tak jak w Norwegii i Szwecji na kilka lat do przodu. W innych krajach wysoko\u015b\u0107 op\u0142at ustala rz\u0105d lub wybrane resorty (Irlandia, Wlk. Brytania). Podstaw\u0105 ustalenia wysoko\u015bci op\u0142at s\u0105 koszty ponoszone przez nadawc\u0119 zwi\u0105zane z realizacj\u0105 misji publicznej radiofonii i telewizji. Decyzje dotycz\u0105ce wysoko\u015bci op\u0142at abonamentowych powinny by\u0107 podejmowane w spos\u00f3b obiektywny i przejrzysty oraz po konsultacjach z organizacjami – beneficjantami wp\u0142yw\u00f3w abonamentowych uwzgl\u0119dniaj\u0105c r\u00f3wnie\u017c stop\u0119 inflacji i stan gospodarki kraju. Rozliczanie wykorzystania \u015brodk\u00f3w publicznych reguluje w Polsce znowelizowany w 2004 r. art.50 ust.1 ust. o RTV, kt\u00f3ry wyra\u017anie stanowi, \u017ce wp\u0142ywy abonamentowe s\u0105 przeznaczane wy\u0142\u0105cznie na realizacj\u0119 przez nadawc\u00f3w publicznych ich misji publicznej w wysoko\u015bci nieprzekraczaj\u0105cej ponoszonych w zwi\u0105zku z tym wydatk\u00f3w. Je\u015bli por\u00f3wna\u0107 wielko\u015b\u0107 abonamentu przypadaj\u0105cego na gospodarstwo domowe w poszczeg\u00f3lnych krajach, to okazuje si\u0119, \u017ce w Polsce jest ona od czterech do siedmiu razy ni\u017csza ni\u017c w krajach Europy Zachodniej i por\u00f3wnywalna z krajami Europy Wschodniej, poza S\u0142oweni\u0105, gdzie wielko\u015b\u0107 abonamentu jest znacznie wi\u0119ksza. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Finansowanie nadawc\u00f3w publicznych ze \u015brodk\u00f3w publicznych na poziomie zapewniaj\u0105cym bezpiecze\u0144stwo finansowe medi\u00f3w publicznych zosta\u0142o potwierdzone przez kilka istotnych dokument\u00f3w instytucji europejskich wypracowuj\u0105cych zalecenia dla rz\u0105d\u00f3w kraj\u00f3w cz\u0142onkowskich Unii i Rady Europy.","protected":false},"author":1,"featured_media":98068,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"csco_display_header_overlay":false,"csco_singular_sidebar":"","csco_page_header_type":"","csco_page_load_nextpost":"","csco_post_video_location":[],"csco_post_video_location_hash":"","csco_post_video_url":"","csco_post_video_bg_start_time":0,"csco_post_video_bg_end_time":0,"footnotes":""},"categories":[9670],"tags":[],"class_list":{"0":"post-98067","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-tv","8":"cs-entry","9":"cs-video-wrap"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/98067","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=98067"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/98067\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/98068"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=98067"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=98067"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=98067"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}