– serwisami takimi jak YouTube, Flickr czy MySpace. I s\u0142usznie, zreszt\u0105 sam termin upowszechni\u0142 si\u0119 w\u0142a\u015bnie w roku 2005. Jednak zjawisko jest znacznie starsze i znacznie g\u0142\u0119bsze. Prawd\u0119 powiedziawszy jest istot\u0105 internetu. Wed\u0142ug en.wikipedii UGC to „various kinds of media content that are produced by end-users, (as opposed to traditional media producers such as professional writers, publishers, journalists, licensed broadcasters and production companies”. Jednak, jak zwraca uwag\u0119 Scott Karp, definicja ta jest bardzo silnie zakorzeniona w tradycyjnej wizji mediów rozdzielaj\u0105cej profesjonalistów producentów\/wydawców\/twórców i „zwyk\u0142ych odbiorców\/ u\u017cytkowników”, podczas gdy istot\u0105 UGC\/UCM jest zatracie tego podzia\u0142u.<\/p>\n
Definicja OECD stawia trzy warunki:
1. Tre\u015b\u0107 musi by\u0107 dost\u0119pna dla innych
2. Jej przygotowanie wymaga\u0142o pracy kreatywnej
3. Nie zosta\u0142a stworzona w ramach wykonywanej pracy<\/p>\n
Ci, którzy pami\u0119taj\u0105 jeszcze internet sprzed 10 lat, \u0142atwo przypomn\u0105 sobie tzw. strony domowe (personal web page) – tworzone amatorsko, w 1997 koniecznie z ramkami (menu po lewej, main window po prawej) i do\u015b\u0107 sta\u0142ym zestawem podstron – g\u0142ówna, o mnie, hobby, linki. Strony te z ca\u0142\u0105 pewno\u015bci\u0105 zawiera\u0142y kontent wytworzony przez u\u017cytkowników, nie mia\u0142y jednak cechy niezwykle istotnej dla UGC\/CGM we wspó\u0142czesnym rozumieniu – dwustronnej komunikacji. Co prawda wydawca strony by\u0142 zwyk\u0142ym u\u017cytkownikiem, jednak formu\u0142a nie pozwala\u0142a na bezpo\u015brednie wypowiadanie si\u0119 innym u\u017cytkownikom.W efekcie za jedn\u0105 z pierwszych form UCM nale\u017cy uzna\u0107 usent – grupy dyskusyjne zawieraj\u0105ce tre\u015bci dostarczone przez swoich u\u017cytkowników i pozwalaj\u0105ce na wymian\u0119 informacji. Prawdziw\u0105 jednak rewolucj\u0105 sta\u0142y si\u0119 blogi, których eksplozj\u0119 mogli\u015bmy obserwowa\u0107 na prze\u0142omie wieków.<\/p>\n
Formy i zastosowania<\/strong><\/p>\n Najpopularniejsze formy UGC to: Coraz cz\u0119\u015bciej serwisy oferuj\u0105 us\u0142ugi \u0142\u0105cz\u0105ce ró\u017cne formy UGC (np. prezentacj\u0119 zdj\u0119\u0107, mo\u017cliwo\u015b\u0107 dyskutowania o nich oraz funkcje spo\u0142eczno\u015bciowe). Cz\u0119sto te\u017c UGC \u0142\u0105czony jest z kontentem przygotowywanym przez wydawc\u0119 serwisu – np. gdy u\u017cytkownik dostaje mo\u017cliwo\u015b\u0107 komentowania opublikowanego artyku\u0142u czy recenzowania oferowanego w sklepie produktu. Konsekwencje i zjawiska powi\u0105zane <\/strong><\/p>\n Nie sposób jest przeceni\u0107 nast\u0119pstw zjawiska, jakim jest przej\u0119cie masowego medium przez u\u017cytkowników i powszechna, dost\u0119pna praktycznie dla ka\u017cdego mo\u017cliwo\u015b\u0107 mówienia do miliardów. W\u015bród najwa\u017cniejszych konsekwencji i zjawisk bezpo\u015brednio powi\u0105zanych z UCM\/UGC wymieni\u0107 nale\u017cy:<\/p>\n • Web 2.0 – nowy sposób my\u015blenia o sieci i korzystania z niej, k\u0142ad\u0105cy silniejszy nacisk na komunikacj\u0119 mi\u0119dzy u\u017cytkownikami i wspó\u0142tworzenie przez nich zarówno serwisów inetrnetowych jak i alternatywnej, intersubiektywnej struktury semantycznej sieci
• listy dyskusyjne, fora
• blogi
• serwisy spo\u0142eczno\u015bciowe
• recenzje konsumenckie
• serwisy prezentuj\u0105ce materia\u0142y foto, wideo, audio lub tekstowych.<\/p>\n
Technorati.com obejmuje ponad 70 mln blogów. Polska blogosfera moniotorowana przez firm\u0119 Press-Service Monitoring Mediów to ponad 3,5 miliona blogów. MySpace ma ponad 200 milionów kont, grono.net – najwi\u0119kszy polski serwis spo\u0142eczno\u015bciowy – pond 1,2 miliona. Miesi\u0119czny zasi\u0119g witryn z plikami audio\/wideo wynosi\u0142 w lipcu 2006 oko\u0142o 40 proc.. W styczniu tego samego roku oko\u0142o 20 proc. (wg. Megapanel PBI\/Gemius). <\/p>\n
• retribing – internet znosi fizyczne ograniczenia komunikacji zwi\u0105zane odleg\u0142o\u015bci\u0105 w przestrzeni; UCM daje mo\u017cliwo\u015b\u0107 mówienia do innych o czym tylko zechcemy; w efekcie ludzie maj\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 sta\u0142ego kontaktowania si\u0119 z innymi osobami o podobnych, cz\u0119sto bardzo specyficznych cechach, preferencjach czy zainteresowaniach; elementy ich to\u017csamo\u015bci, które z braku mo\u017cliwo\u015bci wymiany do\u015bwiadcze\u0144, wsparcia itp. by\u0142y marginalizowane, staj\u0105 si\u0119 pierwszoplanowe; w efekcie konsumenci s\u0105 mniej zunifikowani i podatni na masow\u0105 komunikacj\u0119, ale za to lepiej mo\u017cna targetowa\u0107 komunikaty dobrze dopasowane do ich specyficznych preferencji
• pi\u0105ta si\u0142a – UCM sprawia, \u017ce internet jest medium komunikacji masowej, w którym ka\u017cdy mo\u017ce dotrze\u0107 ze swoim komunikatem do milionów innych osób; jest to skwapliwie wykorzystywane przez osoby, które chc\u0105 podzieli\u0107 si\u0119 z reszt\u0105 \u015bwiata swoimi opiniami i informacjami. Dotyczy to zarówno sfery obywatelskiej (citizen journalism) jak i konsumenckiej. Zyskawszy po raz pierwszy historii tak\u0105 si\u0142\u0119 ra\u017cenia konsumenci coraz cz\u0119\u015bciej podejmuj\u0105 planowe, zorganizowane dzia\u0142ania maj\u0105ce wywrze\u0107 wp\u0142yw na producentów.
• WoMM – w offlinowym \u015bwiecie zadowolony konsument informuje o tym trzech innych, niezadowolony dziesi\u0119ciu; w online’ie w obu przypadkach liczby
te mog\u0105 i\u015b\u0107 w tysi\u0105ce; to jeden z powodów, dla których Word of Mouth Marketing prze\u017cywa rozkwit.
• prosumenci (prosumers) – od po\u0142\u0105czenia s\u0142ów producent i konsument; termin wprowadzony przez Alvina Tofflera, który przewidzia\u0142, \u017ce gdy rynki konsumenckie osi\u0105gn\u0105 nasycenie masowymi, standardowymi produktami, producenci – aby dalej si\u0119 rozwija\u0107 – b\u0119d\u0105 musieli rozpocz\u0105\u0107 proces masowej produkcji dóbr o wysokim poziomie dostosowania do indywidulanych preferencji (mass customization); koncepcja ta wymaga aktywnego udzia\u0142u konsumentów w tworzeniu produktów, co odbywa si\u0119 mi\u0119dzy innymi dzi\u0119ki UCM.
• Participatory design, user innovation, crowdsourcing, collective inteligence – zjawiska \u015bci\u015ble powi\u0105zane z prosumpcjonizmem opieraj\u0105ce si\u0119na aktywnym w\u0142\u0105czeniu konsumenta w proces powstawania produktu, komunikacji itp. b\u0105d\u017a umo\u017cliwiaj\u0105ce jego efektywne funkcjonowanie
• interaktywne media – odbiorcy maj\u0105 coraz wi\u0119kszy wp\u0142yw na to, jak wygl\u0105daj\u0105 media, z których korzystaj\u0105 (np. my Yahoo) i jak\u0105 tre\u015b\u0107 im dostarczaj\u0105. Wp\u0142yw na tre\u015b\u0107, to przede wszystkim mo\u017cliwo\u015b\u0107 wybierania tre\u015bci, jakie b\u0119d\u0105 prezentowane (np. VOD, telewizje internetowe, ustalanie playlist przez g\u0142osowanie); bardziej zaawansowane s\u0105 media stosuj\u0105ce mechanizmy collaborative filtering (np. radio Pandora)
Przyk\u0142ady: indywidualizowane karty p\u0142atnicze, projekty puszek dla Redd’s, konkursy muzyczne Coke i Pepsi, kampania Gazety – mnóstwo przyk\u0142adów pokazuj\u0105cych, \u017ce u nas chyba wci\u0105\u017c jest to bardziej platforma dla dzia\u0142a\u0144 reklamowych\/PR ni\u017c rzeczywiste wykorzystywanie si\u0142y prosumentów;przyk\u0142ady prosumenckich dzia\u0142a\u0144: mody gier, skórki, programy open source czy udost\u0119pnianie userom beta wersji serwisów\/programów.
• estetyka lo-fi – UGC sprawia, \u017ce coraz cz\u0119\u015bciej konsument ma do czynienia z materia\u0142ami amatorskimi, realizowanymi bez bud\u017cetu, przy u\u017cyciu dost\u0119pnych – nie zawsze adekwatnych – narz\u0119dzi; z drugiej strony rozwój technik cyfrowych sprawi\u0142, \u017ce maj\u0105c bud\u017cet mo\u017cna w fotorealistyczny sposób przedstawi\u0107 wszystko; w tej sytuacji konsumenci zaczynaj\u0105 odczuwa\u0107 przesyt podkr\u0119conymi w PS zdj\u0119ciami, za to coraz \u0142atwiejszym okiem spogl\u0105daj\u0105 na uproszczon\u0105, niedoskona\u0142\u0105 formalnie, „domow\u0105” produkcj\u0119.
Przyk\u0142adem mo\u017ce by\u0107 case argenty\u0144skiej reklamy Coca Coli inspirowanej – delikatnie mówi\u0105c – klipem Ninja Joela Veitchawarto te\u017c pami\u0119ta\u0107 o hitach takich ja W\u0142atcy Móch czy Piesek Leszek
• fan art – jest jednym z ciekawszych przejawów UGC, przyjmuj\u0105c bardzo szerokie spektrum postaci – od nieporadnych rysunków po pe\u0142nometra\u017cowe filmy kostiumowe; inn\u0105 form\u0105 oddawania ho\u0142du ulubionemu dzia\u0142u mo\u017ce by\u0107 tworzenie opracowa\u0144 krytycznych – map, s\u0142owników, encyklopedii
• systemy reputacji – mechanizmy wspieraj\u0105ce budowanie zaufania pomi\u0119dzy u\u017cytkownikami, zazwyczaj poprzez ocenianiu ich to\u017csamo\u015bci przez innych u\u017cytkowników; systemy reputacji stanowi\u0105 ochron\u0119 przed nadu\u017cyciami (równie\u017c ze strony producentów\/us\u0142ugodawców i pracuj\u0105cych dla nich agencji zajmuj\u0105cych si\u0119 np. PR-em czy WoMM-em), które prowadz\u0105 do ograniczenia mo\u017cliwo\u015bci komunikacyjnych internetu (np. komentarze i gwiazdki na allegro lub komentarze i oceny sklepów na portalach wyszukuj\u0105cych oferty sklepów internetowych)
• \u015bwiadectwa przemocy – istotnym, zw\u0142aszcza ze spo\u0142ecznego punktu widzenia, nurtem UGC jest wykorzystywanie tego typu mediów do dystrybucji materia\u0142ów dokumentuj\u0105cych przemoc, zn\u0119canie si\u0119, ból itp.; co wi\u0119cej wydaje si\u0119, \u017ce istnienie takiego kana\u0142u komunikacji zach\u0119ca dokonywania aktów np. przemocy, po to, by je pokaza\u0107 innym.<\/p>\n