Na zaledwie kilku palcach mo\u017cna policzy\u0107 stacje radiowe w Polsce, kt\u00f3re obecnie rzeczywi\u015bcie zas\u0142uguj\u0105 na miano radia. Nie s\u0105 sformatowane muzycznie wy\u0142\u0105cznie na ’10 hit\u00f3w jeden po drugim’, a prezenterzy zas\u0142uguj\u0105 na miano prezenter\u00f3w, gdy\u017c nie pe\u0142nia jedynie roli zegarynek.<\/p>\n
Komercyjne radio w Polsce jest jednym z najbardziej komercyjnych – tego typu – medi\u00f3w na \u015bwiecie, a przynajmniej w Europie. W niekt\u00f3rych rozg\u0142o\u015bniach, kt\u00f3re korzysta\u0142y z us\u0142ug najlepszych ameryka\u0144skich doradc\u00f3w, g\u0142os prezentera – tak, jak i muzyka – pochodz\u0105 z jednego \u017ar\u00f3d\u0142a: z dysku twardego. Je\u015bli zatem s\u0142yszymy p\u00f3\u017anym wieczorem, a w niekt\u00f3rych 'stacyjkach’ r\u00f3wnie\u017c o poranku, g\u0142os prezentera p\u0142yn\u0105cy z fal eteru, niech nas to nie zwiedzie – \u00f3w mo\u017ce by\u0107 nagrany nawet z miesi\u0119cznym wyprzedzeniem.<\/p>\n
W pseudo radiowych praktykach, polegaj\u0105cych na naci\u0105ganiu do granic wytrzyma\u0142o\u015bci tzw. magii radia, przoduje Agora. Na antenach nale\u017c\u0105cej do niej sieci Z\u0142ote Przeboje mo\u017cemy us\u0142ysze\u0107 co wiecz\u00f3r audycje Wojciecha Manna i Jana Chojnackiego. Nie by\u0142oby w tym nic nagannego, gdyby Panowie nie informowali s\u0142uchacza we wrze\u015bniu, i\u017c mamy stycze\u0144.<\/p>\n
Zamkni\u0119te niedawno Rock Radio \u015al\u0105sk, tak\u017ce nale\u017c\u0105ce do Agory, nawet w ostatnich dniach swojego nadawania nie stroni\u0142o od praktyk dyskowych, serwuj\u0105c s\u0142uchaczowi po kilka razy dziennie te same wypowiedzi prezentera. Nawet najwi\u0119ksze rozg\u0142o\u015bnie, jak Radio Zet, czy RMF, kt\u00f3ry w ci\u0105gu kilkunastu miesi\u0119cy zmieni\u0142 si\u0119 nie do poznania, da\u0142y si\u0119 porwa\u0107 manii 'kilku sprawdzonych hit\u00f3w’. <\/p>\n
Teraz pora na ma\u0142\u0105 refleksje. Czym jest wsp\u00f3\u0142czesne radio, jakie powinno spe\u0142nia\u0107 zadania? Na tak postawione pytanie mo\u017cna poda\u0107 bardzo szerok\u0105 odpowiedz – w zale\u017cno\u015bci od typu radia, b\u0105d\u017a publicznego, b\u0105d\u017a informacyjnego, b\u0105d\u017a jakiegokolwiek innego. \u0141atwiej jest odpowiedzie\u0107 na pytanie czym nie powinno by\u0107 wsp\u00f3\u0142czesne radio. <\/p>\n
Zatem wsp\u00f3\u0142czesne radio nie powinno by\u0107 szaf\u0105 graj\u0105c\u0105. To banalna odpowied\u017a na banalne pytanie. Przejd\u017amy jednak do sedna, do tytu\u0142owych upior\u00f3w. Na tak\u0105 opini\u0119 polskie rozg\u0142o\u015bnie w pe\u0142ni zas\u0142u\u017cy\u0142y. Przemierzaj\u0105c Europ\u0119 od Ba\u0142tyku po Adriatyk, od Atlantyku po Morze P\u00f3\u0142nocne, itd., trudno – za wyj\u0105tkiem Polski – natrafi\u0107 na stacje, w kt\u00f3rej poziom s\u0142owa m\u00f3wionego jest tak \u017cenuj\u0105co niski. <\/p>\n
Nie do\u015b\u0107, ze jest \u017cenuj\u0105co niski, polski „prezenter” (cudzys\u0142\u00f3w w pe\u0142ni zas\u0142u\u017cony) to jedynie marionetka czytaj\u0105ca \u017ca\u0142osne wej\u015bcia napisane przez spec\u00f3w od radiowego marketingu. W wielu przypadkach owe wej\u015bcia s\u0105 nagrywane z wyprzedzeniem czasowym, a w coraz liczniejszych przypadkach nawet \u00f3w skromny „prezenter” jest eliminowany z anteny, aby w ci\u0105gu jednej godziny stacja zmie\u015bci\u0142a wi\u0119cej 'hit\u00f3w – jeden po drugim’. <\/p>\n
Przez kilka dni mia\u0142em okazje s\u0142ucha\u0107 rozg\u0142o\u015bni radiowych na S\u0142owenii i we W\u0142oszech. Opr\u00f3cz r\u00f3\u017cnorodno\u015bci oferowanej muzyki, owe stacje cechuje osoba prezentera – cz\u0142owieka, kt\u00f3ry ca\u0142y czas jest obecny ze s\u0142uchaczem. Warto doda\u0107, ze wspomniany wy\u017cej prezenter nikomu nie przeszkadza. Jest \u017cywy, u\u015bmiechni\u0119ty, cz\u0119sto \u017cartuje na antenie. W Polsce podobne zjawisko spotka\u0107 mo\u017cna ju\u017c chyba tylko w publicznej Tr\u00f3jce. Ostatnio bowiem nawet RMF FM sta\u0142 si\u0119 radiem niezwykle smutnym. <\/p>\n
S\u0142upki? Tak, oczywi\u015bcie, s\u0142upki s\u0105 wa\u017cne, ale nie najwa\u017cniejsze. Decydenci radiowi wyznaczyli rynkowi trend – sprawdzone w badaniach utwory muzyczne, usuni\u0119cie prezentera i oto maja idealne radio. Nie, Panowie, jeste\u015bcie w b\u0142\u0119dzie. To ju\u017c nie jest radio. Pora na zmian\u0119 nazwy – zacznijmy rzeczy nazywa\u0107 po imieniu. Nastawiaj\u0105c si\u0119 w pe\u0142ni na zysk, producent np. samochod\u00f3w mo\u017ce analogicznie uzna\u0107, i\u017c zarobi wi\u0119cej produkuj\u0105c same opony. Trudno go b\u0119dzie jednak wtedy uzna\u0107 za producenta samochod\u00f3w – co najwy\u017cej b\u0119dzie producentem ogumienia. <\/p>\n
Prezenter, \u017cywy cz\u0142owiek, to esencja radia. Muzyka jest jedynie cz\u0119\u015bci\u0105 sk\u0142adow\u0105. Zrobi\u0142em ma\u0142a sond\u0119 w\u015br\u00f3d S\u0142owe\u0144c\u00f3w, jak i r\u00f3wnie\u017c W\u0142och\u00f3w, czego oczekuj\u0105 od radia. Odpowiedzi by\u0142y podobne: rozrywki, g\u0142osu drugiego cz\u0142owieka, informacji i – na ko\u0144cu – muzyki. Nie mog\u0142o nie pa\u015b\u0107 pytanie: 'No dobrze, a gdyby\u015bcie pewnego dnia dostali stacj\u0119 tylko i wy\u0142\u0105cznie muzyczn\u0105 – bez wiadomo\u015bci, bez prezentera?’. Odpowied\u017a nie by\u0142a dla mnie zaskoczeniem i brzmia\u0142a: 'Nie s\u0142uchaliby\u015bmy jej. Je\u015bli mamy ochot\u0119 pos\u0142ucha\u0107 muzyki, w\u0142\u0105czamy swoje ulubione p\u0142yty, i s\u0142uchamy tego, co chcemy, kiedy chcemy’. <\/p>\n
Model wsp\u00f3\u0142czesnego polskiego radia komercyjnego to dok\u0142adnie cz\u0119\u015b\u0107 tego, co na w Europie Zachodniej oferuj\u0105 takie sp\u00f3\u0142ki, jak Music Choice, czy Xtra Music. S\u0105 to serwisy interaktywne oferuj\u0105ce po kilkadziesi\u0105t kana\u0142\u00f3w z muzyka danego typu non-stop. Stad ju\u017c jest ma\u0142y krok do tzw. 'muzyki na zadanie’. Jednak owe serwisy nie s\u0105 radiem w pe\u0142nym tego s\u0142owa znaczeniu. Nie nadaj\u0105 reklam, nie za\u015bmiecaj\u0105 eteru, nie narzucaj\u0105 si\u0119 nikomu. RMF FM, czy Radio Zet osi\u0105gaj\u0105 wysokie s\u0142upki z prostego powodu – braku alternatywy. Niestety, ale jedna Trojka to za ma\u0142o, aby obs\u0142u\u017cy\u0107 wszystkie gusta. No, ale \u0142atwiej po linii najmniejszego oporu, prawda? <\/p>\n
To tyle, je\u017celi chodzi o moja 'ma\u0142a walk\u0119 z wiatrakami’.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"A\u017c strach pomy\u015ble\u0107, jak b\u0119dzie wygl\u0105da\u0142a polska radiofonia za kilka lat, je\u015bli jej rozw\u00f3j nadal b\u0119dzie post\u0119powa\u0142 w obranym u schy\u0142ku ubieg\u0142ego wieku kierunku. Ju\u017c teraz trudno znale\u017a\u0107 w eterze rozg\u0142o\u015bni\u0119, kt\u00f3ra serwuje s\u0142uchaczowi co innego, ni\u017c 'sto siedem i sze\u015b\u0107 najlepszych hit\u00f3w bez gadania’. Polskie stacje s\u0105 upiorami europejskiego eteru. Nawet ma\u0142a S\u0142owenia ma 'normalne’ radio.","protected":false},"author":1,"featured_media":110229,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"csco_display_header_overlay":false,"csco_singular_sidebar":"","csco_page_header_type":"","csco_page_load_nextpost":"","csco_post_video_location":[],"csco_post_video_location_hash":"","csco_post_video_url":"","csco_post_video_bg_start_time":0,"csco_post_video_bg_end_time":0,"footnotes":""},"categories":[45],"tags":[],"class_list":{"0":"post-110228","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-wywiad","8":"cs-entry","9":"cs-video-wrap"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/110228","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=110228"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/110228\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/110229"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=110228"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=110228"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=110228"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}