Zacz\u0119\u0142o si\u0119 od niewinnego sonda\u017cu przeprowadzonego przez Pracowni\u0119 Bada\u0144 Spo\u0142ecznych na zlecenie tygodnika Newsweek Polska. Po publikacji wynik\u00f3w zawrza\u0142o. Okaza\u0142o si\u0119 bowiem, \u017ce 38-letni Tomasz Lis, wybitny dziennikarz, kt\u00f3remu w ci\u0105gu 6 lat uda\u0142o si\u0119 stworzy\u0107 najpopularniejszy i najbardziej opiniotw\u00f3rczy wieczorny dziennik telewizyjny w Polsce, ma szanse na zaj\u0119cie drugiego miejsca w przysz\u0142orocznych wyborach prezydenckich.<\/p>\n
Publikacja wynik\u00f3w sonda\u017cu na \u0142amach Newsweeek Polska by\u0142a wystarczaj\u0105cym powodem dla w\u0142adz TVN do szybkiej i zdecydowanej reakcji – zawiesi\u0142y one Lisa w pe\u0142nieniu obowi\u0105zk\u00f3w wydawcy i prowadz\u0105cego Fakt\u00f3w, flagowej audycji informacyjnej kana\u0142u. Pow\u00f3d, dla kt\u00f3rego zawieszono Tomasza Lisa, wydaje si\u0119 absurdalny. Nie mia\u0142 on bowiem nic wsp\u00f3lnego z artyku\u0142em, kt\u00f3ry ukaza\u0142 si\u0119 na \u0142amach Newsweeka. Nic, opr\u00f3cz kr\u00f3tkiego cytatu, w kt\u00f3rym m\u00f3wi\u0142, \u017ce wyniki sonda\u017cu to dla niego szok. I trudno si\u0119 dziwi\u0107 takiej reakcji Lisa. Wracaj\u0105c do poprzedniego w\u0105tku, gdyby okaza\u0142o si\u0119, \u017ce np. – hipotetycznie – 18 proc. Polak\u00f3w widzia\u0142oby w roli prezydenta Kamila Durczoka, to czy w\u0142adze TVP powinny go natychmiast zawiesi\u0107 w roli prowadz\u0105cego Wiadomo\u015bci TVP1? Absurd w najczystszej postaci.<\/p>\n
A mo\u017ce w ca\u0142ej sprawie w\u0142adzom TVN chodzi\u0142o tak naprawd\u0119 o zupe\u0142nie cos innego? Nie nale\u017cy wykluczy\u0107, i\u017c szuka\u0142y one pretekstu do pozbycia si\u0119 z hukiem k\u0142opotliwego, bo niezale\u017cnego, dziennikarza, kt\u00f3ry w dodatku kosztuje stacj\u0119 dziesi\u0105tki tysi\u0119cy z\u0142otych rocznie. Trudno by\u0142o pozby\u0107 si\u0119 Tomasza Lisa w innych okoliczno\u015bciach. Bo argument, i\u017c tw\u00f3rca dziennika, na kt\u00f3rym stacja zarabia krocie, \u017c\u0105da za du\u017cej ga\u017cy jest – w warunkach demokracji medi\u00f3w – stary i niemodny.<\/p>\n
W krajach Europy Zachodniej, czy w USA, prezenter, b\u0105d\u017a – to bardziej trafne, angloj\u0119zyczne okre\u015blenie – anchor<\/I> to osoba, kt\u00f3ra zarabia rocznie miliony dolar\u00f3w. Stacje telewizyjne wr\u0119cz bij\u0105 si\u0119 o najpopularniejszych prezenter\u00f3w. Kiedy Tom Brokaw dosta\u0142 propozycj\u0119 od sieci informacyjnej CNN, sie\u0107 NBC, dla kt\u00f3rej pracuje od kilkudziesi\u0119ciu lat, natychmiast zaproponowa\u0142a mu lepsze warunki finansowe. Tak dzieje si\u0119 w krajach, gdzie rynek medialny jest ustabilizowany. Polski rynek ca\u0142y czas tworzy wra\u017cenie dzikiego, kt\u00f3rym tak naprawd\u0119 rz\u0105dzi przypadek.<\/p>\n
Podsumujmy… fakty. Stworzony przez Lisa wieczorny dziennik w ci\u0105gu 6 lat ur\u00f3s\u0142 do rangi najbardziej opiniotw\u00f3rczego i najbardziej zbli\u017conego do standard\u00f3w do\u015bwiadczonego zagranicznego dziennikarstwa. Sam Lis zyska\u0142 miano jednej z najwi\u0119kszych osobowo\u015bci polskiej telewizji. Nic zatem dziwnego w tym, \u017ce negocjuj\u0105c kolejny kontrakt, twardo obstawa\u0142 przy swoich postulatach. Jest gwiazd\u0105 telewizyjn\u0105 – ma do tego prawo. Ale, jak wida\u0107, nie w polskich warunkach.<\/p>\n
I nie nale\u017cy tutaj obarcza\u0107 win\u0105 jedynie nadawcy, bo to widzom jest w\u0142a\u015bciwie wszystko jedno. Polska mentalno\u015b\u0107 ca\u0142y czas \u017cyje prze\u015bwiadczeniem, \u017ce nie wa\u017cne kto, nie wa\u017cne jak, wa\u017cne, \u017ceby po prostu by\u0142o. Przyk\u0142adem tego s\u0105 Wiadomo\u015bci, emitowane o ca\u0142y czas „\u015bwi\u0119tej” porze – 19:30. W ci\u0105gu ostatnich 10 lat przez to pasmo przewin\u0119\u0142o si\u0119 cale multum prowadz\u0105cych – jedni si\u0119 pojawiali, inni znikali, a widzom i tak by\u0142o wszystko jedno, bo ogl\u0105dali dalej, co pokaza\u0142y s\u0142upki. W Wiadomo\u015bciach przez d\u0142u\u017cszy czas, co mo\u017cna nazwa\u0107 pewnego rodzaju fenomenem, udaje si\u0119 utrzyma\u0107 Jolancie Pienkowskiej.<\/p>\n
Polscy widzowie, przyzwyczajeni do PRL-owskiej cenzury i przez 50 lat karmieni wy\u0142\u0105cznie publicznym nadawc\u0105 propagandowym, nie dostrzegaj\u0105 w telewizji osobowo\u015bci. Owszem, nast\u0119puje powolna zmiana tego sposobu zachowania spo\u0142ecze\u0144stwa, ale nie jest ona na razie w takim stadium, by kt\u00f3rykolwiek z nadawc\u00f3w, przez utrat\u0119 ze swojej anteny osobowo\u015bci, nawet tak wybitnej, jak Tomasz Lis, mi\u0105\u0142 to odczu\u0107 gorzko na wynikach ogl\u0105dalno\u015bci. Nie nale\u017cy si\u0119 spodziewa\u0107, aby – z powodu braku swojego tw\u00f3rcy – Fakty straci\u0142y na ogl\u0105dalno\u015bci.<\/p>\n
Niedojrza\u0142e s\u0105 zar\u00f3wno polskie media, jak i ich odbiorcy. Przyk\u0142adem tego mog\u0105 by\u0107 pami\u0119tne wydarzenia w Radiu Zet. Prezes Robert Kozyra regularnie pozbywa\u0142 si\u0119 z rozg\u0142o\u015bni ludzi, kt\u00f3rzy byli w niej od niemal samego pocz\u0105tku. W pewnym momencie kto\u015b zaprotestowa\u0142. Niemal 30 czo\u0142owych dziennikarzy stacji zagrozi\u0142o, \u017ce je\u017celi sytuacja si\u0119 nie zmieni, odejd\u0105 z pracy. Prezes si\u0119 nie przej\u0105\u0142. Dziennikarze odeszli. Ca\u0142e wydarzenie, i spadek jako\u015bci serwis\u00f3w informacyjnych, kt\u00f3ry by\u0142 jego nast\u0119pstwem, nie wp\u0142yn\u0119\u0142y w negatywny spos\u00f3b na s\u0142uchalno\u015b\u0107 Zetki. Z perspektywy czasu mo\u017cna powiedzie\u0107, i\u017c Kozyra mi\u0105\u0142 racj\u0119 – wiedzia\u0142, co robi. Obci\u0105\u0142 koszty, rozwi\u0105za\u0142 swoje problemy z pracownikami, a antena na tym nie ucierpia\u0142a.<\/p>\n
Zwyk\u0142ych widz\u00f3w, czy tez s\u0142uchaczy to nie razi. Zauwa\u017caj\u0105 to ludzie, kt\u00f3rzy znaj\u0105 mechanizmy rz\u0105dz\u0105ce zagranicznymi mediami. Tam nie ma mowy o wielkich uk\u0142adach, czy sympatiach politycznych. Je\u015bli kto\u015b jest dobry – zawsze zostanie doceniony. Lojalno\u015b\u0107 nadawcy wzgl\u0119dem swoich gwiazd jest ogromna. Owszem, bywaj\u0105 wyj\u0105tki, jak pami\u0119tne zwolnienie Petera Arnetta, korespondenta MSNBC w Bagdadzie. Ale sta\u0142o si\u0119 to po tym, gdy udzieli\u0142 on wywiadu irackiej telewizji – by\u0142 to wywiad antyameryka\u0144ski, doskonale u\u017cyty przez tamtejsza propagand\u0119.<\/p>\n
Wr\u00f3\u0107my do Tomasza Lisa. Prawdopodobnie nie us\u0142yszymy ju\u017c charakterystycznego „Tomasz Lis, Fakty, witam pa\u0144stwa, zaczynamy od…”. Je\u015bli tak si\u0119 w istocie stanie, b\u0119dzie to strata dla TVN, kt\u00f3ra by\u0107 mo\u017ce – w mniejszy, lub w wi\u0119kszy spos\u00f3b – ujawni si\u0119 z czasem. Lis sam stwierdzi\u0142 – i wed\u0142ug mnie mia\u0142 racj\u0119 – i\u017c nie jest kr\u00f3likiem, kt\u00f3rego mo\u017cna wk\u0142ada\u0107 i w dowolnym momencie wyci\u0105ga\u0107 z kapelusza.<\/p>\n
Co dalej z najlepszym polskim anchorem<\/I>? Jest bardzo prawdopodobne, i\u017c po wielu latach, upomni si\u0119 o niego Telewizja Polska, kt\u00f3rej prezesem zostanie w lutym Jan Dworak, kojarzony w Platform\u0105 Obywatelsk\u0105. W zesz\u0142ym tygodniu wyra\u017ca\u0142 si\u0119 on, nie bez wzajemno\u015bci, bardzo pochlebnie o Lisie. Nie mo\u017cemy zatem wyklucza\u0107, i\u017c jeszcze w tym roku us\u0142yszymy: „Tomasz Lis, Wiadomo\u015bci, witam pa\u0144stwa”. <\/p>\n
Wszystko b\u0119dzie zale\u017ca\u0142o od tego, czy TVP przyjmie twarde warunki, jakie zapewne postawi Lis. Nie jest on osob\u0105, kt\u00f3ra mo\u017ce sobie pozwoli\u0107 na brak wp\u0142ywu na program firmowany w\u0142asnym nazwiskiem. Je\u015bli Telewizja Polska nie zapewni mu takiej niezale\u017cno\u015bci, nie nale\u017cy zapomina\u0107, i\u017c jest jeszcze Polsat – stacja, kt\u00f3ra ju\u017c wcze\u015bniej ch\u0119tnie widzia\u0142aby Lisa u siebie. Daj\u0105c mu pe\u0142n\u0105 swobod\u0119, Informacje mia\u0142yby szanse sta\u0107 si\u0119 tym, czym by\u0142y Fakty Lisa, albo i nawet czym\u015b wi\u0119cej.<\/p>\n
A TVN? Poradz\u0105 sobie. Tworzenie flagowej audycji informacyjnej TVN w wypadku odej\u015bcia jej dotychczasowego prowadz\u0105cego, przejmie w ka\u017cdej chwili ekipa TVN24, kt\u00f3ra ma dwie zalety: jest ju\u017c zar\u00f3wno do\u015bwiadczona (r\u00f3wnie\u017c w tworzeniu Fakt\u00f3w), oraz relatywnie ta\u0144sza i bardziej wydajna. Z ostatnich wypowiedzi Lisa mo\u017cna wywnioskowa\u0107, \u017ce bardzo niech\u0119tnie odnosi si\u0119 on do po\u0142\u0105czenia redakcji Fakt\u00f3w i TVN24. Cho\u0107 trudno dzieli\u0107 sk\u00f3r\u0119 na nied\u017awiedziu, bo ani Lis ani jego pracodawca nie powiedzieli jeszcze ostatniego s\u0142owa, ca\u0142kowite po\u0142\u0105czenie jest ju\u017c jednak coraz bli\u017cej. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Wszystko wskazuje na to, i\u017c nie zobaczymy ju\u017c Tomasza Lisa w roli prowadz\u0105cego Fakty TVN. Sprawy zasz\u0142y ju\u017c bowiem za daleko na to, aby dziennikarz m\u00f3g\u0142 pozwoli\u0107 sobie na powr\u00f3t. Wiele wskazuje r\u00f3wnie\u017c na to, ze sama stacja nie jest zainteresowana jego powrotem na wizj\u0119. Ca\u0142a sytuacja nasuwa bardzo przykr\u0105 refleksj\u0119, \u017ce polski rynek medialny jest strasznie niedojrza\u0142y – zar\u00f3wno pod wzgl\u0119dem nadawc\u00f3w, jak i odbiorc\u00f3w.","protected":false},"author":1,"featured_media":107237,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"csco_display_header_overlay":false,"csco_singular_sidebar":"","csco_page_header_type":"","csco_page_load_nextpost":"","csco_post_video_location":[],"csco_post_video_location_hash":"","csco_post_video_url":"","csco_post_video_bg_start_time":0,"csco_post_video_bg_end_time":0,"footnotes":""},"categories":[45],"tags":[],"class_list":{"0":"post-107236","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-wywiad","8":"cs-entry","9":"cs-video-wrap"},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/107236","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=107236"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/107236\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/107237"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=107236"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=107236"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/mediarun.com\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=107236"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}